Analiza – Diety radnych RM Stronia Śląskiego

Ile dostają radni za pełnienie swojej funkcji? Kwoty, które padają podczas tzw. „dyskusji na mieście” bywają bardzo różne – od kilkuset do kilku tysięcy złotych. Ponieważ temat przewija się w rozmowach mieszkańców od lat, postanowiliśmy w możliwie prosty sposób przedstawić w jakiej wysokości radni obecnie otrzymują diety oraz dlaczego – naszym zdaniem – obecny sposób ustalania wysokości diet jest kompletnie pozbawiony sensu.

Po pierwsze, należy przedstawić, czym jest dieta przysługująca radnemu. Wg definicji, stanowi ona rekompensatę za utracone zarobki oraz zwrot kosztów związanych z pełnieniem mandatu. Innymi słowy, jest to kwota, którą radny otrzymuje za to, że poświęca swój czas na pełnienie tej funkcji, co odbywa się kosztem innych jego zajęć (przede wszystkim pracy zawodowej). Dieta nie jest więc wynagrodzeniem za pracę i nie podlega opodatkowaniu!

Po drugie, sprawdźmy na jakich zasadach otrzymują diety radni strońskiej Rady Miejskiej. Aktualnie kwestię tą reguluje uchwała RM nr XVI/105/15 z 30 grudnia 2015 r. Zgodnie z jej treścią, wysokość diety radnego jest uzależniona od wysokości płacy minimalnej brutto (obecnie 2000 zł). Za posiedzenie (komisja lub sesja) radny otrzymuje 13,3% płacy minimalnej, czyli 266 zł. W miesiącu płatnych jest 5 posiedzeń (4 komisje i 1 sesja), zatem dieta radnego wynosi 5 x 266 zł = 1330 zł.

Inaczej liczona jest wysokość diety przewodniczącego Rady Miejskiej, do którego powyższe zasady nie mogą mieć zastosowania, gdyż w przeciwieństwie do pozostałych 14 radnych, nie jest członkiem żadnej komisji w Radzie. Wysokość jego diety wynosi – uwaga – „50% półtorakrotności kwoty bazowej określonej w ustawie budżetowej dla osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe”. Brzmi skomplikowanie, prawda? Nieco rozjaśni fakt, że owa kwota bazowa wynosi obecnie 1.789,42 zł. Zatem, wysokość diety przewodniczącego RM wynosi:

50% x 1,5 x 1789,42 = 1342,07 zł

Należy przy tym zaznaczyć, że maksymalna wysokość diet radnych jest ograniczona przepisami prawa. W gminach do 15 tys. mieszkańców (czyli takich jak nasza) maksymalnie radny może otrzymać dietę w wysokości 1342,07 zł, liczoną dokładnie według powyższego wzoru. Mówiąc krótko, przewodniczący RM otrzymuje maksymalną dietę jaką może dostać zgodnie z prawem, a pozostali radni bliską maksymalnej (dla przypomnienia -1330 zł).

Obecny system obliczania diet strońskim radnym uważamy za kuriozalny. Nie widzimy w nim żadnych zalet, a jedynie mnóstwo wad. Oto najważniejsze:

  1. Skomplikowany i nieczytelny dla mieszkańca – bez użycia kalkulatora nie dowiemy się, ile radny dostaje diety. Tymczasem nie ma żadnych przeszkód prawnych, aby zapisać w uchwale dietę radnego w formie ryczałtowej (kwotowej), np. 250 zł za posiedzenie, 1000 zł diety za miesiąc etc. Tak oblicza się diety np. w Szczytnej i w Kudowie-Zdroju.
  2. Uzależniony od płacy minimalnej – jak wiadomo, płaca minimalna co roku rośnie (ostatnio o 100-150 zł). W związku z czym, dieta radnych automatycznie również rośnie. Aby uniknąć podwyżki, radni co roku w grudniu obniżali wskaźnik procentowy od którego obliczali kwotę za posiedzenie. Co ciekawe, ostatni raz zrobili to w grudniu 2015 roku (z 14% do 13,3%). Od tego czasu… cisza. A przecież od 1 stycznia 2017 płaca minimalna poszła o 150 zł brutto do góry. W związku z tym dieta radnych również poszła od 1 stycznia 2017 do góry, w porównaniu do 2016 roku aż o 100 złotych (z 1230 zł do 1330 zł). Stało się to kompletnie „po cichu”, bez podjęcia jakiejkolwiek uchwały. Swoją drogą, sprytny system – można powiedzieć: „Ale my sobie nie podnieśliśmy – samo się podniosło!”.
  3. Nie przewiduje rozróżnienia wysokości diet w zależności od funkcji pełnionych przez radnego w Radzie – wedle słynnej zasady „Czy się stoi, czy się leży…”, każdy z 14 radnych otrzymuje taką samą dietę, chociaż przykładowo, nakład pracy przewodniczących Komisji jest z reguły znacznie większy niż ich szeregowych członków.

Po trzecie, warto porównać, jakiej wysokości diety i w jaki sposób naliczane dostają radni z innych gmin powiatu kłodzkiego. Pod uwagę wzięliśmy – oprócz naszej – 8 gmin  spełniających wspomniane już kryterium „poniżej 15 tys. mieszkańców” – odrzuciliśmy zatem większe ludnościowo Kłodzko (miasto), Bystrzycę Kłodzką i Nową Rudę (w tym gminach radni mogą otrzymać zgodnie z przepisami wyższe diety). W naszej tabelce nie ujęliśmy również Lewina Kłodzkiego i gminy wiejskiej Nowa Ruda, gdyż na ich BIP-ach niemożliwością było znalezienie aktualnych uchwał w sprawie diet.

Gmina Sposób naliczania diety Wysokość diety
Stronie Śląskie Radni – 13,3% kwoty płacy minimalnej (2000zł) za posiedzenie (płatne 1 sesja i 4 komisje)

Przewodniczący Rady – kwota bazowa

Radni – 1330 zł

Przewodniczący Rady – 1342 zł

Lądek-Zdrój procent od kwoty bazowej Przewodniczący Rady – 1342 zł

Wiceprzewodniczący Rady, Przew. Komisji Rewizyjnej – 1074 zł

Przewodniczący Komisji – 1007 zł

Wiceprzew. Komisji – 939 zł

Pozostali radni – 872 zł

Międzylesie procent od kwoty bazowej przewodniczący Rady – 1342zł

wiceprzew. Rady – 671 zł

przewodniczący komisji– 161 zł za udział w posiedzeniu Komisji pozostali radni – 134 zł za udział w posiedzeniu Komisji

Duszniki-Zdrój procent od kwoty bazowej przewodniczący Rady – 1315zł

wiceprzew. Rady – 1060 zł

przewodniczący komisji będący członkami dwóch lub więcej komisji – 872 zł

zastępcy przewodniczącego komisji będący członkami dwóch lub więcej komisji – 792 zł

radni nie pełniący funkcji w Radzie, a będący członkami dwóch lub więcej komisji – 711 zł

Polanica-Zdrój procent od kwoty bazowej Przewodniczący Rady – 1317 zł

Z-ca Przewodniczącego Rady – 1182 zł

Przewodniczący Komisji Rewizyjnej – 1070 zł

Przewodniczący pozostałych Komisji- 788 zł

radny – członek Komisji Rewizyjnej – 957 zł

pozostali radni – 675 zł

Kudowa-Zdrój stała kwota (ryczałt) Przewodniczący Rady – 1200 zł

Wiceprzew. Rady– 500 zł

Przewodniczący Komisji – 140 zł za udział w posiedzeniu Komisji, 100 zł za sesję

pozostali radni – 100 zł za udział w posiedzeniu komisji lub sesji Rady

Radków procent od kwoty bazowej Przewodniczący Rady – 1324 zł

Z-ca Przewodniczącego Rady, Przewodniczący Komisji Rewizyjnej – 1056 zł

Przewodniczący pozostałych Komisji- 930 zł

radny – członek Komisji Rewizyjnej – 823 zł

pozostali radni – 716 zł

Szczytna stała kwota (ryczałt) przewodniczący Rady – 1250zł

wiceprzew. Rady – 850 zł

przewodniczący komisji– 700 lub 800 zł (w zależności czy jest członkiem 1 lub 2. Komisji)

pozostali radni 600 lub 750 zł (w zależności czy jest członkiem 1 lub 2. Komisji)

Kłodzko (gmina wiejska) Procent od kwoty bazowej Przewodniczący Rady – 2013 zł

Z-ca Przewodniczącego Rady – 1342 zł

Przewodniczący Komisji  – 1074 zł

Zastępcy przewodniczącego Komisji- 939 zł

pozostali radni – 805 zł

Diety radnych w gminach powiatu kłodzkiego – stan na 2017 rok

Jakie wnioski płyną z analizy powyższej tabeli?

  1. W żadnej innej gminie radni nie dostają tak wysokich diet jak w Stroniu Śląskim. Szeregowi radni (nie pełniący w Radzie żadnych funkcji) otrzymują od ok. 400 zł-500 zł (Międzylesie, Kudowa Zdrój) do maksymalnie 872 zł (Lądek-Zdrój). Nawet przewodniczący Komisji i wiceprzewodniczący Rady nie zbliżają się otrzymywanej przez strońskich radnych kwoty 1330 zł (najbliżej Polanica -1182 zł dla wiceprzew. Rady). Wyjątkiem są przewodniczący Rady, którzy w każdej gminie otrzymują dietę maksymalną (tak jak u nas) lub zbliżoną do maksymalnej.
  2. Tylko u nas dieta jest uzależniona od wysokości płacy minimalnej – w pozostałych gminach albo dieta jest oznaczona w uchwałach kwotowo (Kudowa-Zdrój, Szczytna), albo jako procent od wspomnianej już kwoty bazowej (która w przeciwieństwie do płacy minimalnej jest dobrą podstawą do wyznaczania diet, gdyż jest względnie stała – dopiero teraz została minimalnie podniesiona, wcześniej przez 9 lat pozostawała bez zmian).
  3. Tylko u nas diety nie są zróżnicowane w zależności od funkcji pełnionej w Radzie przez radnego – w pozostałych gminach rozsądnie zauważono, że nakład pracy radnych jest nierównomierny i należy premiować tych, którzy mają więcej obowiązków (w szczególności przewodniczących Komisji i członków Komisji Rewizyjnej, która jako jedyna jest komisją obowiązkową i wymienioną z nazwy w ustawie o samorządzie gminnym.

Podsumowując, kwestię, czy nasi radni otrzymują diety za duże, czy w sam raz (nie piszemy, że za małe, bo więcej zgodnie z prawem się dostać nie da 😀 ) pozostawiamy Waszej ocenie. Bardziej zastanawia nas fakt, dlaczego radni utrzymują od lat tak skomplikowany i przez to nieczytelny dla przeciętnego obywatela sposób naliczania tych diet? Jaki stoi za tym interes? Przecież stąd właśnie biorą się spekulacje, ile dostają radni. Gdyby w uchwale zapisano wysokość diet w formie kwotowej (np. 250 zł za posiedzenie), wówczas nie byłoby potrzeby opisywać tego tematu aż tak obszernie.

Redakcja

 

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s